IMCO Sınıfları: 6, 7, 8 ve 9'un Depolama Açısından Anlamı

Tehlikeli madde sınıflandırması denizyolu taşımacılığı için geliştirilmiştir; ancak sahada asıl karşılığını depolamada bulur. Bir ürünün hangi sınıfta olduğunu bilmek, o ürünün nerede, neyin yanında ve hangi hazırlıkla duracağını belirler.

Önce terminoloji: IMCO, bugünkü Uluslararası Denizcilik Örgütü'nün (IMO) eski adının kısaltmasıdır. Kodun güncel adı IMDG'dir. Sektörde iki isim de aynı şeyi anlatır. Aşağıda TCR Lojistik'in kabul ettiği dört sınıfı ele alıyoruz.

Sınıf 6 — Zehirli ve bulaşıcı maddeler

Sınıf 6 iki alt başlıktan oluşur: 6.1 zehirli maddeler ve 6.2 bulaşıcı maddeler. Pestisitler ve bazı endüstriyel kimyasallar bu grubun tanıdık örnekleridir.

Depolamadaki karşılığı nettir: ambalaj bütünlüğü sürekli izlenir, dökülme müdahale kiti erişilebilir mesafede tutulur, personel kişisel koruyucu donanımla çalışır. En temel kural ise ayrıştırmadır — bu grup gıda ve gıda ambalajıyla aynı bölgede depolanmaz.

Sınıf 6.2 ise ayrı bir başlıktır; bulaşıcı madde kapsamındaki ürünler genel depolama akışına dâhil edilmez, kendi mevzuatı ve özel koşulları çerçevesinde değerlendirilir.

Sınıf 7 — Radyoaktif maddeler

Sınıf 7, endüstriyel ölçüm cihazlarından tıbbi kaynaklara uzanan geniş bir aralığı kapsar. Diğer sınıflardan ayrılan yanı, depolamanın yalnız operasyonel değil idari bir izin meselesi de olmasıdır.

Bu nedenle Sınıf 7 kapsamındaki ürünler, mevzuatın öngördüğü özel koşullarda ve ürün bazında uygunluk değerlendirmesiyle ele alınır. Mesafe kuralları, işaretleme ve kayıt disiplini burada tartışmaya kapalıdır.

Sınıf 8 — Aşındırıcı maddeler

Asitler ve bazlar bu sınıftadır. Sınıf 8'in ayırt edici riski, ambalaj zayıfladığında ortaya çıkar: sızıntı yalnız ürünü değil, temas ettiği rafı, zemini ve komşu ürünü de etkiler.

Pratikte üç başlık öne çıkar: malzeme uyumluluğu (metal korozyonu dâhil), sızıntı toplama hazırlığı ve nötralizasyon malzemesi ile göz duşunun erişilebilirliği. Asit ile bazın segregasyonu ayrı bir başlık olarak planlanır.

Sınıf 9 — Muhtelif tehlikeli maddeler

Sınıf 9, diğerlerine girmeyen ama risk taşıyan maddelerin toplandığı gruptur: lityum piller, çevreye zararlı maddeler, ısıtılmış maddeler ve benzerleri. Elektrifikasyonla birlikte hacmi en hızlı büyüyen sınıf budur.

Burada ambalaj ve etiket kontrolü kritik önemdedir; özellikle lityum pillerde ambalaj tipi ve şarj durumu, depolama koşulunu doğrudan belirler.

Sınıflardan operasyona: üç sabit kural

1. SDS önce gelir. Güvenlik bilgi formu olmayan ürün için depolama kararı verilmez. Sınıf etiketi başlangıçtır, SDS ayrıntıdır.
2. Segregasyon plan işidir. Hangi ürünün hangi ürünün yanına konulmayacağı, mal kabulde değil planlama aşamasında kararlaştırılır.
3. Hazırlık tatbikatla ölçülür. Yangın algılama, dökülme kiti ve acil durum planı yalnız dosyada değil sahada provalıdır.

Sınıfların tanımlarını, örneklerini ve yan yana gelmeme ilkelerini tek sayfada topladığımız IMCO (IMDG) Sınıf Rehberi sayfasından ayrıntılı olarak inceleyebilirsiniz.

Teklif aşamasında hangi bilgiler istenir?

Tehlikeli madde depolamada teklif, ürün adıyla değil ürünün belgeleriyle şekillenir. Uygunluk değerlendirmesi için tipik olarak şu bilgiler istenir:

• Ürünün güvenlik bilgi formu (SDS) ve UN numarası
• IMCO/IMDG sınıfı ve varsa alt sınıfı, paketleme grubu
• Ambalaj tipi ve birim büyüklüğü (varil, IBC, koli)
• Tahmini hacim, giriş sıklığı ve planlanan depolama süresi
• Antrepo rejimi gerekip gerekmediği

Bu bilgiler tamamlandığında segregasyon planı çıkarılır ve ürünün hangi bölgede, hangi komşulukla depolanacağı netleşir.

Not: Yukarıdaki başlıklar genel ilkelerdir. Her ürün için nihai değerlendirme, ürünün kendi güvenlik bilgi formu ve yürürlükteki mevzuat esas alınarak yapılır.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; somut işlemlerde güncel mevzuat ve ürünün kendi güvenlik bilgi formu esas alınır.